Έχετε πει το ίδιο πράγμα πέντε φορές. Τα παπούτσια δεν έχουν φορεθεί, το γάλα χύθηκε, ο μικρός τσίμπησε την αδελφή του και εσείς αργείτε ήδη. Και ξαφνικά η φωνή σας ανεβαίνει και φωνάζετε. Λίγα λεπτά αργότερα, έρχονται οι ενοχές. Αν αυτό σας είναι γνώριμο, να ξέρετε ότι δεν είστε κακός γονιός. Είστε άνθρωπος. Μπορούμε όμως να μάθουμε να φωνάζουμε λιγότερο και να βρίσκουμε άλλους τρόπους να επικοινωνούμε με τα παιδιά μας.
Γιατί φωνάζουμε
Οι φωνές σπάνια είναι συνειδητή επιλογή. Συνήθως έρχονται όταν είμαστε κουρασμένοι, πιεσμένοι, αγχωμένοι ή όταν νιώθουμε ότι χάνουμε τον έλεγχο. Πολλές φορές, ο θυμός μας έχει λιγότερη σχέση με τη συμπεριφορά του παιδιού και περισσότερη με όλα όσα κουβαλάμε: μια δύσκολη μέρα στη δουλειά, έλλειψη ύπνου, οικονομικές ανησυχίες.
Επίσης, πολλοί από εμάς μεγαλώσαμε σε σπίτια όπου οι φωνές ήταν ο κύριος τρόπος πειθαρχίας. Χωρίς να το θέλουμε, επαναλαμβάνουμε αυτά που ζήσαμε. Η επίγνωση αυτού του μοτίβου είναι ήδη ένα πρώτο βήμα για να το αλλάξουμε.
Τι συμβαίνει όταν φωνάζουμε
Οι φωνές μπορεί να σταματήσουν μια συμπεριφορά στιγμιαία, αλλά σπάνια διδάσκουν κάτι. Ένα παιδί που δέχεται φωνές συχνά νιώθει φόβο, ντροπή ή θυμό, και σε αυτή την κατάσταση δεν μπορεί να σκεφτεί καθαρά ούτε να μάθει. Με τον καιρό, κάποια παιδιά «συνηθίζουν» τις φωνές και σταματούν να αντιδρούν, ενώ άλλα αρχίζουν να φωνάζουν κι αυτά.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε υψωμένη φωνή προκαλεί ανεπανόρθωτη ζημιά. Σημαίνει ότι, αν οι φωνές γίνουν ο συνηθισμένος τρόπος επικοινωνίας, αξίζει να ψάξουμε εναλλακτικές.
Στρατηγικές για τη στιγμή της έντασης
- Αναγνωρίστε τα σημάδια. Το σφίξιμο στο στήθος, η ζέστη στο πρόσωπο, τα σφιγμένα δόντια είναι τα πρώτα σήματα ότι ο θυμός ανεβαίνει.
- Σταματήστε για λίγα δευτερόλεπτα. Πάρτε μια βαθιά ανάσα, μετρήστε ως το πέντε, βάλτε το χέρι στην καρδιά σας. Μια μικρή παύση μπορεί να αλλάξει όλη την αντίδραση.
- Απομακρυνθείτε, αν είναι ασφαλές. Αν το παιδί είναι ασφαλές, ένα λεπτό στο διπλανό δωμάτιο μπορεί να σας βοηθήσει να ηρεμήσετε. Πείτε του: «Χρειάζομαι ένα λεπτό να ηρεμήσω και επιστρέφω».
- Χαμηλώστε τη φωνή αντί να την ανεβάσετε. Πλησιάστε το παιδί, κατεβείτε στο ύψος του και μιλήστε ήρεμα και σταθερά. Συχνά αυτό τραβά την προσοχή του περισσότερο από μια φωνή.
- Μιλήστε σύντομα και καθαρά. «Παπούτσια τώρα» είναι πιο αποτελεσματικό από μια μακροσκελή διάλεξη.
Η ψυχραιμία του γονιού είναι η άγκυρα του παιδιού. Όταν εμείς μένουμε σταθεροί, εκείνο μαθαίνει πώς να ηρεμεί.
ΔιαφήμισηΟ χώρος σας εδώΠροβάλετε την επιχείρησή σας στους αναγνώστες του Womencity και σε όλο το δίκτυο.Δείτε τις επιλογές →
Πρόληψη: λιγότερες αφορμές για φωνές
Πολλές εντάσεις μπορούν να προληφθούν. Τα παιδιά συνεργάζονται πιο εύκολα όταν ξέρουν τι να περιμένουν, όταν δεν είναι πεινασμένα ή κουρασμένα και όταν νιώθουν συνδεδεμένα με τους γονείς τους. Μερικές ιδέες:
- Σταθερές ρουτίνες για τις πιο απαιτητικές ώρες, όπως το πρωί και το βράδυ.
- Προειδοποιήσεις πριν από τις μεταβάσεις: «Σε πέντε λεπτά τελειώνει το παιχνίδι».
- Επιλογές αντί για εντολές: «Θέλεις να φορέσεις πρώτα τα παπούτσια ή το μπουφάν;»
- Χρόνος σύνδεσης μέσα στη μέρα, ακόμα και λίγα λεπτά.
- Φροντίδα του εαυτού σας: ύπνος, φαγητό, μικρά διαλείμματα.
Όταν φωνάξετε: η αξία της επανασύνδεσης
Όσο κι αν προσπαθήσετε, θα υπάρξουν στιγμές που θα φωνάξετε. Αυτό που μετράει τότε είναι τι κάνετε μετά. Όταν ηρεμήσετε, πλησιάστε το παιδί και ζητήστε συγγνώμη: «Συγγνώμη που φώναξα. Ήμουν θυμωμένος, αλλά δεν ήταν σωστό να σου φωνάξω. Ας προσπαθήσουμε ξανά».
Αυτή η συγγνώμη δεν υπονομεύει την εξουσία σας. Αντίθετα, διδάσκει στο παιδί ότι όλοι κάνουμε λάθη, ότι μπορούμε να αναλάβουμε την ευθύνη τους και ότι οι σχέσεις επισκευάζονται. Είναι ένα από τα πιο πολύτιμα μαθήματα που μπορεί να πάρει.
Αν νιώθετε ότι ο θυμός σας ξεφεύγει συχνά, ότι δυσκολεύεστε να τον ελέγξετε ή ότι η κούραση έχει γίνει μόνιμη, μια συζήτηση με έναν ψυχολόγο ή μια ομάδα στήριξης γονέων μπορεί να σας βοηθήσει. Το να ζητάτε βοήθεια είναι ένδειξη ότι νοιάζεστε βαθιά για την οικογένειά σας.
Κάθε φορά που επιλέγετε μια ανάσα αντί για μια φωνή, δείχνετε στο παιδί σας στην πράξη πώς μοιάζει η αυτορρύθμιση. Δεν θα τα καταφέρνετε πάντα, κανείς δεν τα καταφέρνει, αλλά κάθε προσπάθεια μετράει.
