Στην ελληνική κουζίνα, το ελαιόλαδο δεν είναι απλώς ένα υλικό. Είναι η βάση για σχεδόν κάθε φαγητό, η πινελιά που ολοκληρώνει μια σαλάτα, η μυρωδιά της παιδικής μας ηλικίας. Αξίζει όμως να το γνωρίσουμε λίγο καλύτερα.
Τι κάνει το ελαιόλαδο ξεχωριστό
Το ελαιόλαδο είναι ο φυσικός χυμός του ελαιόκαρπου. Αποτελείται κυρίως από μονοακόρεστα λιπαρά οξέα, τα οποία θεωρούνται ευνοϊκά για την υγεία όταν αντικαθιστούν τα κορεσμένα λιπαρά στη διατροφή. Το παρθένο ελαιόλαδο περιέχει επίσης βιταμίνη Ε και φυσικές αντιοξειδωτικές ουσίες, όπως οι πολυφαινόλες, που του δίνουν και εκείνη τη χαρακτηριστική πικράδα ή το «τσίμπημα» στον λαιμό.
Είναι ο κεντρικός πυλώνας της μεσογειακής διατροφής και, για πολλούς ερευνητές της διατροφής, ένας από τους λόγους για τους οποίους αυτό το διατροφικό πρότυπο εκτιμάται τόσο. Θυμήσου όμως ότι, όπως κάθε λίπος, είναι πλούσιο σε ενέργεια, άρα η σωστή ποσότητα έχει σημασία.
Οι κατηγορίες που βλέπεις στο ράφι
- Εξαιρετικά παρθένο: η ανώτερη κατηγορία, με χαμηλή οξύτητα και άψογα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά. Παράγεται μόνο με μηχανικά μέσα.
- Παρθένο: επίσης φυσικός χυμός ελιάς, με ελαφρώς υψηλότερη οξύτητα και μικρές οργανοληπτικές ατέλειες.
- Ελαιόλαδο (μείγμα): ανάμειξη ραφιναρισμένου ελαιολάδου με παρθένο, πιο ουδέτερο στη γεύση.
- Πυρηνέλαιο: προέρχεται από τον πυρήνα της ελιάς, μετά από επεξεργασία, και δεν έχει τα χαρακτηριστικά του παρθένου.
Η ετικέτα δίνει πολύτιμες πληροφορίες. Αναζήτησε την κατηγορία, την προέλευση, την ημερομηνία ελαιοσυλλογής αν αναγράφεται, και ενδεχομένως πιστοποιήσεις όπως ΠΟΠ ή ΠΓΕ, που συνδέουν το προϊόν με μια συγκεκριμένη περιοχή.
Μην ξεγελιέσαι από το χρώμα. Ένα έντονα πράσινο ελαιόλαδο δεν είναι απαραίτητα καλύτερο από ένα χρυσαφένιο· το χρώμα εξαρτάται από την ποικιλία της ελιάς, τον βαθμό ωρίμανσης και την εποχή συλλογής. Αυτό που μετρά είναι η κατηγορία, η φρεσκάδα και, φυσικά, η γεύση που σου αρέσει.
Μαγείρεμα με ελαιόλαδο
Ένας διαδεδομένος μύθος λέει ότι το ελαιόλαδο δεν κάνει για μαγείρεμα σε υψηλές θερμοκρασίες. Στην πραγματικότητα, το παρθένο ελαιόλαδο είναι αρκετά σταθερό και χρησιμοποιείται εδώ και αιώνες στη μεσογειακή κουζίνα για σοτάρισμα, ψήσιμο, λαδερά, ακόμη και για τηγάνισμα. Το σημαντικό είναι να μην το αφήνεις να καπνίσει και να μην το ξαναχρησιμοποιείς πολλές φορές.
ΔιαφήμισηΟ χώρος σας εδώΠροβάλετε την επιχείρησή σας στους αναγνώστες του Womencity και σε όλο το δίκτυο.Δείτε τις επιλογές →- Ωμό: στις σαλάτες, στα βραστά λαχανικά, πάνω στη φάβα και στα όσπρια, για να απολαύσεις όλο του το άρωμα.
- Στα λαδερά: δένει τη σάλτσα και δίνει βελούδινη υφή.
- Στον φούρνο: για ψάρια, λαχανικά και πατάτες, συνδυασμένο με λεμόνι και μυρωδικά.
- Στο σοτάρισμα: για κρεμμύδι, σκόρδο και λαχανικά σε μέτρια φωτιά.
- Στη ζαχαροπλαστική: σε κέικ, κουλουράκια και λαδένια γλυκά, αντί για βούτυρο.
Όσο για την ποσότητα, η ελληνική κουζίνα είναι γενναιόδωρη με το λάδι, και αυτό είναι κομμάτι της γοητείας της. Παρ’ όλα αυτά, αξίζει να το μετράς λίγο με το μάτι, ιδιαίτερα στις σαλάτες, όπου εύκολα ξεφεύγει. Μια κουταλιά σε ένα μπολ σαλάτα, μαζί με λεμόνι ή ξίδι, συχνά είναι αρκετή για να αναδείξει τις γεύσεις.
Σωστή αποθήκευση
Το ελαιόλαδο έχει τρεις μεγάλους εχθρούς: το φως, τη ζέστη και τον αέρα. Γι’ αυτό καλό είναι να το φυλάς σε σκουρόχρωμο γυάλινο μπουκάλι ή σε δοχείο από ανοξείδωτο ατσάλι, καλά κλεισμένο, μακριά από την κουζίνα και τον φούρνο. Ένα δροσερό ντουλάπι είναι ιδανικό.
Αν αγοράζεις μεγάλη ποσότητα, όπως συνηθίζεται στην Ελλάδα με τον τενεκέ του χωριού, μετάγγισε μια μικρότερη ποσότητα σε μπουκάλι για καθημερινή χρήση και κράτα το υπόλοιπο κλειστό. Το ελαιόλαδο είναι καλύτερο όσο πιο φρέσκο, οπότε δεν έχει νόημα να το αποθηκεύεις για χρόνια.
Μια διασκεδαστική ιδέα είναι να δοκιμάσεις διαφορετικά ελαιόλαδα σαν να δοκιμάζεις κρασιά. Βάλε λίγο σε ένα ποτηράκι, ζέστανέ το με την παλάμη σου, μύρισε και γεύσου. Θα ανακαλύψεις φρουτώδεις, πικάντικες ή πιο απαλές νότες, ανάλογα με την ποικιλία και την περιοχή.
Ένα κουτάλι καλό ελαιόλαδο μπορεί να μεταμορφώσει το πιο απλό πιάτο.
Είτε το ρίχνεις πάνω σε μια φέτα ζεστό ψωμί με ρίγανη είτε δένεις με αυτό μια κατσαρόλα φασολάκια, το ελαιόλαδο παραμένει ο πιο πιστός σύμμαχος της ελληνικής κουζίνας. Απόλαυσέ το με μέτρο και με όλες σου τις αισθήσεις.
